Chorzów/ Śląskie urodziny Kazimierza Kutza – 23 lutego 2009 r.
23.2.Chorzów (PAP) – Tłumy gości ze Śląska i całej Polski świętowały w poniedziałek 80. urodziny reżysera Kazimierza Kutza w Teatrze Rozrywki w Chorzowie (Śląskie). Na widowisko złożyły się rozmowy z jubilatem, fragmenty znanych śląskich spektakli, piosenki, nie zabrakło też śląskiego folkloru.
Kutz zapowiedział, że powoła fundację działającą na rzecz śląskiej kultury, która „będzie uczyć współczesnego myślenia Śląskiem o świecie”.
Jubilat pojawił się na scenie w towarzystwie dwóch dziewczyn w śląskich strojach, powitany owacją na stojąco. Elementem scenografii były jego portrety oraz ekran, na którym prezentowano poświęcone mu wypowiedzi znanych artystów, m.in. Anny Polony, Anny Dymnej, Marka Kondrata i Olgierda Łukaszewicza.
Kutz, któremu sławę przyniosły „śląskie” filmy, żartował, że do podjęcia tej tematyki skłoniły go „nieszczęścia w małżeństwie”. „Żeby odreagować nieszczęścia w małżeństwie, schowałem się za Śląsk. Tak to się musiało skończyć, artysta nie ma nic lepszego poza swoim miejscem urodzenia. Ja się urodziłem w fantastycznym miejscu” – mówił.
„Miałem w sobie tę kaszę śląską, z której robiłem dania. Generalnie mówiąc, nie zjedli mnie z tą kaszą. 80 lat i jestem przed wami, w całkiem dobrej formie i jeszcze wam pokażę” – dodał Kutz.
Na scenie pojawił się m.in. zespół katowickiego Teatru Korez z fragmentem spektaklu „Cholonek” według powieści Janoscha, którą Kutz planuje wkrótce przenieść na ekran. Fragmenty „Dam i huzarów” w reżyserii Kutza prezentował Jerzy Trela. Wystąpił Artur Rojek z zespołu Myslovitz, folklorystyczny zespół „Bojszowianie” (z Bojszów pochodziła babcia Kutza), a także kabaret „Rak”. Finałową piosenkę Kabaretu Starszych Panów „Kaziu, zakochaj się”, napisaną ponoć z myślą o Kutzu,
Wśród prezentów, jakie otrzymał reżyser, była m.in. szabla, konik na biegunach, czyli kuc, a także koszulka w barwach Ruchu Chorzów.
Kazimierz Kutz urodził się 16 lutego 1929 r. w Szopienicach na Śląsku. W 1955 r. ukończył studia na Wydziale Reżyserii łódzkiej „filmówki”. Kończąc szkołę filmową, rozpoczął współpracę z Andrzejem Wajdą – był asystentem Wajdy przy filmie „Pokolenie”, pracował jako drugi reżyser na planie „Kanału”.
Jako samodzielny reżyser Kutz zadebiutował w 1958 r. filmem „Krzyż Walecznych”. Zasłynął zaś cyklem filmów poświęconych rodzinnemu Śląskowi – „Sól ziemi czarnej”, „Perła w koronie”, „Paciorki jednego różańca”, „Śmierć jak kromka chleba”.
Do najbardziej znanych w twórczości Kutza należą też obrazy: „Na straży swej stać będę” (1983) – o II wojnie światowej, komedia „Pułkownik Kwiatkowski” (1995) – z akcją rozgrywającą się w 1945 r. i z Markiem Kondratem w roli głównej, oraz „Zawrócony” (1995).
Kutz to również wybitny reżyser teatralny, z ciekawym dorobkiem w Teatrze Telewizji. Pisze również felietony. Jest politykiem – w latach 1997-2007 był senatorem, pracował w Komisji Emigracji i Polaków za Granicą i Komisji Nauki i Edukacji. W latach 2001-2005 był wicemarszałkiem Senatu. Od października 2007 r. jest posłem Platformy Obywatelskiej, zasiada w sejmowych komisjach Kultury i Środków Przekazu oraz Mniejszości Narodowych i Etnicznych. (PAP)
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
Spotkanie autorskie z Kazimierzem Kutzem 12 lutego 2010 roku
– Empik, Silesia City Center.
Piąta strona świata jest zbiorem opowieści o regionie i ludziach go zamieszkujących, którzy muszą zmagać się z życiem w miejscu kulturowego pogranicza, jakim jest Śląsk.
Powieść określana bywa summą śląskości Kutza. Pokazał w niej lokalny koloryt, ale też dramat miejsca na ziemi, które jak wiele innych obszarów przygranicznych zmieniało państwowość, ulegało przemocy oraz indoktrynacji kulturowej i broniło się przed naporem tym, że tak naprawdę duchowo nie należało do nikogo, wewnętrznie było niepodległe.
Książka doczekała się adaptacji teatralnej w reżyserii Roberta Talarczyka w Teatrze Śląskim im. Stanisława Wyspiańskiego w Katowicach. Spektakl zdobył wiele nagród i wyróżnień, m.in. Złotą Maskę za najlepsze przedstawienie 2014 roku.
